Ben jij een gemotiveerde student met interesse in onderzoek en jongeren? Wil je bijdragen aan het...
De nieuwe cijfers over de acceptatie van homoseksualiteit onder jongeren zijn schokkend, maar voor ons helaas geen verrassing. We werken dagelijks met jongeren op scholen door heel Nederland en zien al langere tijd dat de houding tegenover homoseksualiteit verhardt.
Uit het nieuwe HBSC-onderzoek van de Universiteit Utrecht en het Trimbos-instituut blijkt dat onder jongens in het voortgezet onderwijs het percentage met een positieve houding tegenover homoseksualiteit tussen 2021 en 2025 daalde van 40 naar 22 procent. Onder meisjes daalde dit van 78 naar 51 procent. Ook denkt nog maar 45 procent van de middelbare scholieren dat homoseksuele en lesbische leerlingen op school open kunnen zijn over hun seksuele geaardheid. In 2021 was dat nog 60 procent.
“Wij staan iedere dag letterlijk tussen jongeren,” zegt Rhodé Gonggrijp, artistiek leider van Stichting Kikid. “Onze jongerenexperts en trainers horen wat er wordt gezegd en zien wat er gebeurt zodra onderwerpen als homoseksualiteit en seksuele diversiteit ter sprake komen. We merken al ruim twee jaar dat de acceptatie afneemt. Deze cijfers zijn schokkend, maar helaas herkennen we ze.”
Hoe hard de toon soms is, werd pijnlijk duidelijk tijdens een les over seksuele diversiteit. De les was nauwelijks begonnen toen een leerling riep: “Alle homo’s verdienen een kogel door hun kop.”
“Die uitspraak kwam keihard binnen. De leerling werd uit de les gestuurd, maar het bleef aan me knagen. Natuurlijk moest hier een grens worden gesteld. Dit was geen grap of zomaar een mening. Maar ik wilde ook weten: waarom zegt een jongere zoiets?”
Na de les ontstond een gesprek. De jongen bood zijn excuses aan, maar vertelde ook over zijn eigen worsteling. Over overtuigingen van thuis die botsten met wat hij op school hoorde én over hoe hij zichzelf regelmatig buitengesloten en gediscrimineerd voelde. Toen zei hij: “Waarom moet ik altijd luisteren naar anderen, als niemand ooit luistert naar mij?”
“Dat maakte zijn eerdere uitspraak niet minder ernstig. Maar het liet wel zien hoe diep het probleem zit. Alleen zeggen: ‘dit mag je niet zeggen’ is niet genoeg. We moeten grenzen stellen én durven onderzoeken wat er achter zulke woorden zit. Pas dan kan er iets veranderen.”
Voor ons laten de nieuwe cijfers zien hoe urgent het is dat scholen ruimte blijven maken voor moeilijke gesprekken. In de klas horen jongeren nog te vaak: “Het was maar een grapje.” Terwijl het voor degene die iedere dag ‘homo’ naar zijn hoofd krijgt helemaal niet als een grap voelt.
Wij geloven daarom niet in wegkijken wanneer het schuurt, maar ook niet in jongeren simpelweg vertellen wat ze moeten denken. Het gaat om grenzen stellen én het gesprek voeren. Luisteren naar waar overtuigingen vandaan komen, zonder discriminatie of uitsluiting te normaliseren.
“Jongeren hoeven niet hetzelfde te denken. Ze mogen verschillende overtuigingen hebben en verschillend naar de wereld kijken. Maar op school moet iedere jongere veilig kunnen zijn. Het bestaansrecht van een ander is geen onderwerp van discussie.”
We werken al jaren op scholen door heel Nederland aan onderwerpen die voor jongeren lastig bespreekbaar kunnen zijn. In Open Up, ontwikkeld met Rutgers en Sexmatters en in opdracht van OCW, worden docenten getraind om relaties, seksualiteit en seksuele diversiteit bespreekbaar te maken. Sexmatters verzorgt daarnaast workshops voor leerlingen.
Ook in Benzies & Batchies, een erkende interventie van Kikid, staan relaties, seksualiteit, grenzen en seksuele diversiteit centraal. Met theater, persoonlijke verhalen en gesprekken worden jongeren uitgedaagd hun eigen opvattingen te onderzoeken en naar die van anderen te luisteren. We verzorgen ook gastlessen over relaties en seksualiteit, waaronder een nieuwe les over de manosphere en online bubbels, waarin jongeren onderzoeken hoe online influencers en communities hun ideeën kunnen beïnvloeden.
De onderzoeksresultaten zijn voor ons dan ook geen reden om voorzichtiger te worden met het onderwerp. Integendeel.
“Als het schuurt, moeten we niet stoppen met praten. Dan moeten we juist beter leren hoe we het gesprek voeren.”
Deel dit artikel:
Ben jij een gemotiveerde student met interesse in onderzoek en jongeren? Wil je bijdragen aan het...
Na afloop kwam hij nog even naar me toe. Hij zei dat hij het fijn vond om het erover te hebben. Ik bedankte hem voor het delen. En zei dat het knap was. Dat hij trots mag zijn op hoe hij het hier doet. Op school, met de taal en in zijn leven hier.
Ook vertelde ik dat er in Nederland veel plekken zijn waar je theater kunt doen. Hij reageerde meteen. Je zag een beetje enthousiasme terugkomen. Hij knikte en glimlachte.
Theater & trainingen voor het onderwijs. In een wereld vol uitdagingen helpt Kikid jongeren sterk in het leven te staan met lessen voor het leven.
Stichting Kikid
Zijlweg 1, 2013 DA Haarlem
Tel 085 210 55 00
Stichting Kikid
Handige links